تاجيكستان سرزمين تباين هاى شگفت انگيز می باشد. سلسله كوههاى بلندى كه سرچشمه اكثريت رود خانه هاى منطقه آسياى مركزى هستند، رودهاى زيبا منظر، جلگه هاى گرم داراى وضع اقليمی معتدل كه در دامن آنها مزارع پنبه، انگورزارها، باغهاى ميوه جات شهدبار گسترش دارند، فلات مرتفع بيابانى كه در سردى و سرما كمتر از فصل زمستان سيبرى نيست – اين همه در حدود جمهورى تاجيكستان واقع گرديده است.
طبيعت اين سرزمين را نمی توان بدون استفاده مكرر از الفاظ «بى نظير» و «بىهمتا» توصيف نمود . موضع اسكندركول به مثابه مرواريدى بى نظير در قاب محدود با كوههاى فان محل دلپذير سياحان از سراسر جهان است . كول هاى موسوم به مرغزار نيز بى همتا می باشند و محل مذكور از لحاظ زيبايى منحصر به فرد میباشد ، زيرا هر يك از كولهاى نامبرده مهره گرانبهايى را در گردن بند زيبا می ماند . هفت كول متصل داراى رنگهاى گوناگون است .
بوريس نوسيك نويسنده جهانديده اى كه از بسيار ممالك جهان باز ديد نموده است، ابراز میكند كه سرزمينى بهتر از تاجيكستان در روى زمين سراغ ندارد . در نكته مذكور شايد تا حدى اغراق هم بوده باشد ، ولى نويسنده براى چنين ابراز نظر بلاشك دليل دارد .
تاجيكستان نه تنها از نگاه شرايط اقليمی بى همتاست ، بلكه همچنين با تاريخ و تمدن والا و كهنسال خويش متمايز می باشد . تاجيكان اخلاف و وارثان قومهاى ساكن سغد و باختر باستانى محسوب می شوند .
دانشمندان باستان شناس از بسيار ممالك جهان سعى می ورزند كه در ناحيه پنجكنت باستانى حفريات و پژوهش هاى علمی انجام بدهند. لازم به ياد آورى است كه راه بزرگ ابريشم از سراسر تاجيكستان عبور میكرد. استروشنه كه امروز با نام اوراتپه معروف است ، در قديم ترين روايات و آثار مكتوب ثبت گرديده است. تجليل جشن نوروز در شهرستان مذكور اسكندر مقدونى را مفتون می سازد و او سعى می ورزد كه تجليل جشن نوروز را در سراسر قلمرو خود متداول نمايد .
حفريات باستان شناسى و آثار مكتوب دال بر آنست كه قرون چهارم و پنجم ميلادى مصادف با دوران اتحاد و تقويت قوم تاجيك بوده است. در اين زمان بود كه سرزمين، آئين و زبان واحد قوم تاجيك تشكل يافته نخستين شعر درى قرن پنجم عرض وجود نمود.
هم زمان با تأسيس دولت سامانيان در قرن نهم روند تشكل قوم تاجيك كاملا انجام پذيرفت. در آن ايام سكنه خراسان، نواحى شمال افغانستان، آسياى مركزى و نواحى جنوب قزاقستان كنونى تاجيكان بودند. بخارا و سمرقند شهرهاى باستان آسياى مركزى كه امروز بخشى از سرزمين ازبكستان می باشند، بيانگر عظمت و شهامت خاندان آل سامان و تمدن والا و باستانى تاجيكانند. قبائل كثير العده كوچى و نيمه كوچى ساكن بدخشان ، تيان شان و وادى سيردريا نيز از جمله اسلاف تاجيكان می باشند. كشور سوئيس كه به مثابه الگو و ملاك زيبايى كشورهاى كوهستانى مورد اعتراف همگان باشد هم تاجيكستان از چند لحاظ از آن كشور نيز برترى دارد. در تاجيكستان مناطقى وجود دارد كه عالم نباتات آن هنوز بكر و دست نخورده است . آب و هواى چنين مناطق به سبب صعب العبور و دور افتاده بودن از مناطق مسكونى و عدم وجود جاده هاى اتومبيل رو پاك و گواراست. در كوهسار تاجيكستان بيش از چهار صد نوع نباتات دارويى را می توان پيدا نمود .
چنانچه در كوهسار تاجيكستان جانورانى از قبيل خرس بور ، بزكوهى سيبرى، پلنگ آسيايى، تذرو هيمالايى، گرگ تبتى و گوسفند وحشى آفريقايى به نظر برسد شگفت آور نخواهد بود. حيوانات نامبرده به اين سرزمين مخصوصا انتقال نگرديده، بلكه وجود تباين هاى عوارض زمين و اقليم ويژه تاجيكستان باعث پديده مذكور شده اند.
درجه و جمهورى تاجيكستان در ميان 36 درجه و 40 دقيقه و 41 درجه و 50 دقيقه عرض شمال جغرافيايى و 67 درجه و 31 دقيقه و 7514 دقيقه طول شرقى با كشورهاى ايتاليا ، نواحى جنوب اسپانيا و قسمت مركزى ژاپان در عرض جغرافيايى واحد واقع است .
مساحت جمهورى تاجيكستان 143 هزار كلومتر مربع و نفوس آن بيشتر از 6 ميليون نفر می باشد. از شمال به جنوب 350 كيلومتر و از غرب به شرق 700 كيلومتر امتداد دارد. طول عمومی مرزهاى جمهورى بيشتر از 3 هزار كيلومتر است. از جمله 1030 كيلومتر با دولت اسلامی افغانستان ، 230 كيلومتر با جمهورى مردمی چين مرز مشترك دارد و از طرف شمال و غرب با كشورهاى ازبكستان و قرغيزستان همجوار می باشد. سرزمين تاجيكستان در نقشه هاى جغرافيايى با رنگهاى قهوه تيره متمايز بوده، اين بدان معنى است كه كشور سراسر كوهستانى است. نقاط مرتفع آن نسبت به سطح درياى آزاد از 500 متر (در جلگه رود خانه وخش) الى 7500 متر (در پامير) میباشد.
توصيف تاجيكستان بدون استفاده از پسوند «ترين» ناقص می بود . بلند ترين سلسله كوههاى جهان موسوم به پامير و تيان شان در حدود اين كشور واقع بوده، عظيم ترين سلسله كوههاى آسياى مركزى – قراقوم، كوان لونك و هندوكش در منطقه بدخشان متصل می شوند. قله بلند ترين بنام اسماعيل سامانى (سابقا موسوم به كمونيزم) 7495 متر و مرتفع ترين كول داراى آب شور – قراكول (3914 متر) و عظيم ترين يخچال موسوم به فدچنكو (با طول 77 كيلومتر و ضخامت 800 متر) در سلسله كوههاى نامبرده واقع اند . جمهورى تاجيكستان داراى ذخاير فراوان آب می باشد و از لحاظ مقياس مجراى رود خانه ها در ميان كشور هاى اعضاى اتحاد دول مشترك المنافع در مقام ششم و از لحاظ تأمين آب در يك كيلومتر مربع بعد از كشور گرجستان در مقام دوم قرار دارد. در مجموع طول 947 رود خانه جمهورى بيشتر از 28000 كيلومتر است. تقريبا نصف مساحت يخبندان آسياى مركزى در حدود تاجيكستان واقع بوده، تعداد يخچالهاى طبيعى به 8000 می رسد و مساحت عمومی آن 85 هزار كيلومتر مربع را در بر می گيرد كه از مساحت مزارع جمهورى خيلى گسترده تر می باشد.
اقليم سرزمين تاجيكستان وابسته به موقعيت جغرافيايى آن معتدل و گرم بوده، به خاطر آسمان صاف و بى ابر به مدت چندين ماه در طول سال توجه پژوهشگران ستاره شناس را از سراسر جهان به اين سرزمين معطوف می دارد. در اين رابطه پژوهش گاه ستاره شناسى اكادمی علوم جمهورى و رصد خانه هاى حصار و سنگلاخ با پژوهش هاى علمی خود در سراسر جهان مشهور است.
وجود گرماى فراوان مهم تر از همه در جهت كشت و زرع زراعتهاى گران قيمت که به گرما سازگار است، مساعدت میكند. پنبه داراى الياف نازك، گل شمعدانى، ليموى مرغوب مملو از ويتامينهاى گوناگون و زردآلوى شهدبار اسفره نياز به تعريف و تبليغ ندارد.
در رود خانه ها و استخرهاى جمهورى تقريبا چهل نوع ماهى موجود بوده، صيد و شكار برخى از انواع حيوانانت در تاجيكستان مجاز باشد هم بسيارى از انواع جانوران و رستنى ها در كتاب سرخ كشور ثبت گرديده نياز به حفظ و مراقبت دارند.
در حدود جمهورى تاجيكستان سه منطقه ممنوعه و 14 قروقگاه موجود است . منطقه ممنوعه موسوم به بيشه پلنگان به خاطر حفاظت و نگاهدارى نظام طبيعى ويژه بيابانهاى جنوب و سواحل رود خانه هاى آسياى مركزى سال 1938 احداث گرديد. اخيرا اقدام به تأسيس منطقه ممنوعه دشت جم گرديد كه هدف از احداث آن جلوگيرى از نابودى آخرين بقاياى نسل بز مارخور در كشور می باشد. جنگلهاى مرتفع و انواع نادر جانوران در قروق هاى سرخاسار، كمرآب، سنگوار، دشت ميدان و چهل دختران حفظ و مراقبت می شوند . در آثارخانه هاى تاجيكستان و به خصوص در آثار خانه مردم شناسى اكادمی علوم نمونه هاى آثار هنرهاى دستى نفيس هنرمندان مردمی از قبيل زينتآلات مرصع با جواهرات، طلا، لعل، لاجورد و فيروزه كه از معادن واقع در نواحى مختلف جمهورى استخراج و استفاده شده اند، در معرض قرار دارند. جمهورى تاجيكستان از معادن و كانسارهاى گوناگون غنى بوده، هم اكنون بيش از بيست نوع مواد معدنى استخراج می شود. تقريبا همه ذخاير معدنى مكشوف در نواحى شمال جمهورى و در منطقه پامير متمركز می باشد.
زمين شناسان بر اين عقيده اند كه در منطقه پامير همه اقلام جدول عناصر منديليف نهفته است و يا به بيان ديگر، در منطقه مذكور همه گونه معادن فلزات و سنگهاى معدنى موجودند، ولى استخراج و استفاده آن در حال حاظر عملا امكان پذير نيست. لازم به ياد آوريست كه در زمان هاى قديم در نواحى خاولنگ و بدخشان استخراج طلا رواج داشته است، كه وجود آثار حفريات و بقاياى معادن متروك گواه آن می باشد.
جمهورى تاجيكستان داراى ذخاير نفت و معادن ذغال سنگ نيز می باشد، ولى اين سرزمين قبل از همه با انواع آبهاى معدنى خود اشتهار دارد. از آبهاى معدنى در استراحت گاه و آسايشگاه هاى موسوم به خواجه آب گرم، يوراز، شاهمبرى، كلتوچ، زمرد، گرمچشمه و غيره براى معالجه بيماريهاى مختلف استفاده می شود.
استراتحتگاه خواجه آب گرم در ميان كوهها در محلى دلپذير و خرم بنياد گرديده، خواص درمانى چشمه هاى آب معدنى آن را هواى صاف و بانشاط كوهسار ومناظر دلچسب محيط تكميل مینمايد.
گرم چشمه به حيث يك معجزه طبيعت بدخشان پاره الماسى را می ماند كه نياز به دستان زرگر ماهر دارد، تا كه موضع نامبرده در ميان بهترين استراحتگاه هاى جهان مقام شايسته خود را كسب نمايد.
در ايام تابستان، تاجيكستان و به ويژه پايتخت آن شهر دوشنبه به قرار گاه سياحان مبدل میگردد. به اين كشور از ساير نقاط ممالك اعظاى اتحاد دول مشترك المنافع و كشورهاى خارجى سياحان وكوهنوردان وارد می شوند. گوشه هاى بكر و دست نخورده طبيعت در تاجيكستان خيلى زيادند كه با هواى پاكيزه و خرمی مناظر، خستگى جسمانى و روانى انسان را زدوده، به جسم و جان او نيرو و توان تازه می بخشد. مثلا دره هاى كمر آب و شيركنت از جمله اين قبيل مواضع می باشد.
سياحان و جهان گردان بيشتر مسيرهاى سياحى موسوم به «ختل كوهستانى»، «كول هاى تاجيكستان مركزى»، «از پى اثار غول برفى»، «در كوهسار پامير و آلاى» را پسنديده اند . مؤسسات و مراكز سياحى در آتيه هم اقدام به تهيه و افتتاح مسير هاى جديد سياحى خواهند نمود. در نقاط و مواضع مرتفع و دوردست كوهستان، قريه ها و محلات مسكونى كمتر به نظر می رسند، بنابراين سكنه كوهستان سياحان را با صميميت استقبال و پذيرايى می كنند. طبق آمار و ارقام موجود در كوهستان تنها يك دهم تعداد عمومی جمعيت جمهورى سكونت داشته، باشندگان اين مناطق همه بالابلند و خوش اندام می باشند كه شايد نتيجه تأثير محيط زيست بر آنها باشد. سكوت و خاموشى را در 93 درصد كوهستان جمهورى، گاه و بيگاه فرو ريختن بهمن و يا كوهپاره اى می شكند، ولى در وادى هاى جمهورى زندگى با جوش و خروش در جريان است. وسائل نقليه در جاده هاى سراسر كشور منظم در حال حركت می باشند. از چرخيدن دستگاههاى مولد برق سلسله نيروگاه هاى رود خانه هاى وخش و سيردريا، كارخانه ها و مراكز صنعتى به فعاليتهاى توليدى خود ادامه می دهند.
شهر هاى معاصر و منازل رهايشى را بدون وسايل رفاهى از قبيل تأمين آب گرم، مركز گرمی و اجاقهاى گاز نمی توان تصور نمود. سبك و طرحهاى معمارى معاصر هم اكنون چه شهر هاى باستانى خجند ، پنجكنت ، اوراتپه ، كولاب و چه شهرهاى جديد الاحداث از قبيل خارغ، قيراقوم، نارك، راغون و امثال آنها را مزين ساخته اند. شهر دوشنبه پايتخت جمهورى تاجيكستان بزرگترين شهرهاى كشور بوده ، تعداد سكنه آن بيش از يك مليون نفر می باشد. شهر قيراقوم با قاليها و فرشهاى مرغوب خود مشهور است. شهر نارك نيز خيلى زيباست. از پايتخت جمهورى توسط كتل چارمغزك كه محلى خيلى جالب و ديدنى می باشد می توان وارد شهر نارك گرديد. شهر نارك مديون بند آب و نيروگاه برق آبى منحصر به فرد می باشد.
تفصيل تاريخچه شهر نارك بسيار جالب است. پيرامون محل ساختمان بند آب داراى ارتقاع 300 متر، ميان كارشناسان و مهندسان مباحثات دامنه دار به وقوع پيوسته، بالاخره پژوهش هاى مشتركى كه دانشمندان زلزله شناس در
تاجيكستان انجام دادند و توسط آزمايش ها با استفاده مدلها ثابت نمودند كه براى ساختمان بند آب و نيروگاه برق آبى در چنين منطقه زلزله خيز اشكالى وجود ندارد. بدين ترتيب مدت بيش از 20 سال است كه اين معجزه هيدروتكنيك روستاهاى واقع در وادى حصار ، كارخانه هاى صنعتى شهر دوشنبه، كارخانه آلمونيم شهر تورسون زاده، مجتمع برق و شيميايى ياوان را با نيروى برق ارزان تأمين میكند ...
جمهورى تاجيکستان از اقتدار بالقوه صنعتى برخوردار بوده، داراى تقريباً 350 کارخانه و واحد صنعتى در 120 شاخه اقتصادى ملى میباشد که کارخانه يخچال دوشنبه، کارخانه توليد دستگاه هاى نساجى دوشنبه، کارخانه کود شيميايى وخش، کارخانه ترنسفرمر قرغانتپه، مجتمعهاى نساجى و کارخانه هاى ابريشم شهرهاى دوشنبه و خجند، کارخانه هاى متعدد کنسرو ميوه و سبزيجات در ساير نقاط جمهورى از جمله آنها می باشند.
از قرار معلوم صنايع استخراج و کارکرد معادن اساساً در قسمت شمال جمهورى متمرکز است. آغاز بهره بردارى از کارخانه هاى توليد شمش طلا در شهر هاى چکالوفسک و پنجکنت در جهت حل و فصل مهمترين مسائل توليد فرآورده هاى سازگار با استاندارد هاى بين المللى، بنياد ذخيره طلاى جمهورى و احياى هنر توليد جواهرات با استفاده از مواد اوليه محلى مساعدت خواهد نمود.
مسلم است که نيروى انسانى مهمترين عامل محرک پيشرفت جامعه بوده، بدون آن اقتصاد ملى به بن بست خواهد رسيد. نيروى کارگرى و ورزيده و متخصص در مؤسسات و مراکز تعليم و تربيت آماده می گردد. هم اکنون در جمهورى تاجيکستان 15 مؤسسه تعليمات عالى و 43 تکنيکوم و هنرستان فعاليت دارد. دانشگاه پليتخنيک تاجيکستان براى مؤسسات و کارخانه هاى جمهورى، صدها نفر مهندسين رشته هاى برق و الکترونيک، معمارى و خدمات اتومبيل تربيت نموده است. فارغ التحصيلان مرکز آموزشى مذکور درکارخانه هاى آلمنيوم و برق و شيمی ايفاى وظيفه می نمايند. دانشجويان دانشگاه تکنولوژى جمهورى دوره کارآموزى خود را در مؤسسه و شرکتهاى ممالک خارجى سپرى نموده، تکنولوژى نوين صنعتى را فرا میگيرند. فارغ التحصيلان دانشگاه طبي، دانشگاه دولتى ملى، دانشکده هنرهاى زيبا و ساير مؤسسات تعليمات عالى جمهورى در شؤون مختلف اقتصاد ملى جمهورى اشتغال دارند.
آکادمی علوم جمهورى تاجيکستان طى مدتی بـيش از چهل سال، فعاليتهاى علمی و پژوهشى را در جمهورى تنظيم و همـاهنگ میسـازد. در مؤسـسات پژوهـشى و آزمايشگاههاى آکادمی علوم تقريباً سه هزار نفر دانشمندان و پژوهشگران به حل و فصل مسائل مبرم و ضروری علوم تاريخ، اقتصاد، رياضيات، طب، زمين شناسى و غيره مبادرت مینمايند. آکادميسيون باباجان غفوروف، قهرمان تاجيکستان، مورخ برجسته تاجيک در دواير علمی بسيارى از کشورهاى جهان معروف است. مردم تاجيک با دانشمندان مشهورخود که در پيشرفت علم جمهورى سهم ارزنده داشته اند، افتخار دارد.
پژوهشگاه زلزله شناسى و ساختمانـهاى مقاوم زلزله در ميان پژوهشگاهها و مؤسسات تحقيقاتى آکادمی علوم با پژوهشهاى دانشمندان خود در رشته پيشبينيهاى بلند مدت زلزله و استناد طرحهاى ساختمان هاى عظيم هيدروتکنيک در نواحى زلزله خيز به حيث مؤسسه علمی در جهان مشهور بوده و طرحهاى نيروگاه هاى برق آبى نارک و راغون را بالاى رودخانه وخش، ساختمان آپارتمان هاى مرتفع و برج ها پس از انجام مطالعات لازم در آزمايشگاههاى پژوهشگاه مذکور مستند و توصيه شده اند.
دانشمندان پژوهشگاه زبان و ادبياتِ رودکى به تحقيقات مسائل مبرم زبان و ادبيات تاجيک مبادرت میورزند. در پژوهشگاه خاور شناسى و ميراث خطى آکادمی علوم، هزاران جلد نسخ قلمی و کتب نادر شعرا و متفکرين قرون ماضى حفظ و نگهدارى میشوند و با سعى و کوشش دانشمندان اين مؤسسه برای طبع و نـشر آماده میشـوند. در نتيجه پژوهشهاى علمی و اکتـشافى دانشمندان زمين شناس جمهورى که اکثراً در پژوهشگاه زمين شناسى آکادمی علوم اشتغال دارند، در نواحى گوناگون تاجيکستان چندين معادن فلزات نادر، ذغالسنگ، سنگهاى تزيينى و مواد ساختمانى کشف شده است. لازم به ياد آوريست که از جمله بيش از7 ميليون نفر نفوس جمهورى، يک ميليون و سيصد و بيست و پنج هزار نفر دانش آموزان می باشند و در حدود يکصد هزار نفر از معلمان در دبستان و دبيرستانهاى کشور به تعليم و تربيت اشتغال دارند.
جمهورى تاجيکستان کشور کثيرالمللی میباشد. در اين کشور ملل و اقوام گوناگون از قبيل ازبکها، روسها، اوکرائينى ها، قرغيزها و غيره سکونت دارند. چندين تآتر و مراکز تفريح و استراحت در خدمت مردم است. تآتر هاى درماتيک به نام لاهوتى، درماتيک روسى به نام ماياکوفسکى آثار درام نويسان آسيايى و اروپايى را روى صحنه آورده، به بينندگان ارائه میدارند. در پايتخت جمهورى همچنين تآتر جوانان به نام محمود واحد و تآتر اهارون فعاليت دارند که هنرمندان آن اکثر اوقات در سفرهاى هنرى میباشند. در ايام برگزارى نخستين انجمن بين المللى تاجيکان و هم ميهمانان برونمرزى علاقمندان تآتر را نمايشنامه «اديب» تسخير نمود که کارگردان و مجرى نقش اساسى، هاشم گدا هنرپيشه مردمی جمهورى بود. بسيار هنرمندان معروف کشور در صحنه تآتر درماتـيک به نام لاهوتى کسـب مهارت نموده اند.
تاجيکان چنانچه بخواهند که شخصى را مورد لطف و مهربانى قرار بدهند، او را به شاعر تشبيه می کنند، زيرا آنها خود مردم طبيعتاً شاعر طبع هستند. آنها وارثان و اخلاف شايسته استادان علم و ادب و نوابغى چون رودکى، فردوسى، ناصر خسرو، جلال الدين رومی، سعدى شيرازى، حافظ، عمر خيام، کمال خجندى، عبد الرحمن جامی و بسيار ديگر از اختران تابناک آسمان شعر و ادب پارسى – تاجيکى میباشند. چشمه شعر و ادب اين ملت باسليقه چون هميشه شاداب و سرشار است. ادبيات تاجيک امروز با آفريده هاى استاد صدر الدين عينى، ابوالقاسم لاهوتى، ميرزا تورسون زاده، ميرسعيد ميرشکر، باقى رحيم زاده، جلال اکرامی، رحيـم جليل وامثال آنها افتخار دارد.
کتابخانه ملى تاجيکستان به نام فردوسى در ميان کتابخانه هاى کشور مقام برجسته داشته، تعداد کتب آن بيش از 6 ميليون جلد بوده، کتب منتشره مؤسسات نشرياتى «عرفان»، «اديب»، «معارف»، دايرة المعارف تاجيک و ميليونها نسخ از روزنامه و مجلات در اينجا نگهدارى می شود.
در باره مردم نيکو خصال سرزمين تاجيکستان کهنسال، پزشکان حاذق و هنرمندان مردمی با قريحه آن، شهر و دهات آن، هنر طباخى ملى و سنتى آن، میتوان ساعتهاى طولانى حکايت نمود و اما شنيدن کى بود مانند ديدن. شايد عکسها و تصاوير رنگى حاوى معلومات غنى و رنگين باشند و به نحوى احسن راجع به اين کشور و ديدنى هاى آن حکايت کنند، اما معلومات مفصل و معتمد را تنها در جريان بازديد از اين سزمين آسـمان لاجوردى، کوه هاى بلند برف پوش و وادى هاى معمور می توان فراهم آورد.
لازم به يادآوريست که در تاريخ نوين اين سرزمين نازنين رويداد هاى ناگوار و فاجعه بار نيز به وقوع پيوست.
بعد از به دست آمدن استقلال، فضاى سياسى جمهورى تاجيکستان به دنبال تيز و تند گرديدن اختلافات و جبهه گيرى نيروهاى سياسى به تشنج گراييده به درگيرى هاى مسلحانه و خونريزى منجر شد. بدين ترتيب سال 1992 در کشور آتش جنگ داخلى شعله ور گرديد و برای دولت و ملت تاجيک خسارات هنگفت اقتصادى و ضايعات جبران ناپذير انسانى به بار آورد. از برکت مساعى مداوم امام على رحمانوف، رئيس جمهورى تاجيکستان و حسن نيت رهبر اتحاد نيروهاى اپوزيسيون تاجيک، استاد سيدعبدالله نوری، پس از برگزارى چندين دور مذاکرات با ميانجگرى سازمان ملل متحد و يک عده سازمان هاى بين المللى و کشور هاى منطقه به تاريخ 27 ژوئن سال 1997 در مسکو سازش نامه عمومی استقرار صلح و سازگارى ملى در تاجيکستان به امضاء رسيد و جنگ داخلى خاتمه يافت.
هم اکنون در سراسر کشور روندهاى اصلاحات و بازسازى اقتصاد ملى نظام بانکى و ماليات در جريان بوده، تجارت آزاد، خصوصى گردانيدن مالکيت دولتی و مناسبات بازرگانى در حال گسترش می باشد. در مورد جلب سرمايه خارجى و تأسيس کارخانه و مؤسسات مشترک براى استفاده مؤثر از ذخاير مواد اوليه اقدامات همه جانبه صورت میگيرد. هم اکنون در جمهورى تاجيکستان در جهت همکاريهاى اقتصادى وتجارتى با همه کشور هاى منطقه و سراسر جهان تلاش میشود. در امر گسترش روابط اقتصادى و بازرگانى تاجيکستان با کشور هاى خارجى، وجود خطوط مواصلاتى به ويژه شبکه جاده ها و شاهراه هاى آباد اتومبيل و راه آهن حايز اهميت میباشد. لهذا حکومت جمهورى در فعالـيت همه روزه خود به مسـئله مذکـور توجـه ويژه مبـذول میدارد.
تاجيكستان سرزمين زيبا
